การจัดสรรผลประโยชน์

สิ่งที่สร้างความตื่นเต้นให้ประชาคมมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ดในช่วงเดือนกรกฎาคมนี้คงไม่พ้น การต้อนรับอธิการบดีหญิงคนแรกในประวัติศาสตร์ ดรูว์ กิลพิน เฟาสต์ (Drew Gilpin Faust) ที่จะเข้ามาปฏิบัติหน้าที่ในฐานะอธิการบดีคนที่ 28 นับเป็นประวัติศาสตร์หน้าใหม่ของมหาวิทยาลัยแห่งนี้นับตั้งแต่การก่อตั้งเมื่อ 371 ปีก่อน

ปัญหาหนึ่งที่เกิดจากการบังคับใช้รัฐธรรมนูญ 2540 ได้แก่ การให้ ส.ส.ที่ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีต้องพ้นจากตำแหน่ง ทำให้เกิดปัญหาเมื่อนายกรัฐมนตรีปรับคณะรัฐมนตรี รัฐมนตรีที่ถูกปรับเปลี่ยน ไม่ได้ดำรงตำแหน่งต่อไป ย่อมกลายเป็นเหมือนผู้ที่เว้นว่างทางการเมืองไปโดยปริยาย

ถึงแม้ว่า รัฐธรรมนูญฉบับ 2540 พยายามที่จะเปิดโอกาสให้ ส.ส. ที่สังกัดพรรคมีอิสระในการปฏิบัติหน้าที่ โดยเฉพาะการไม่ต้องปฏิบัติตามมติหรือข้อบังคับของพรรคหากขัดหรือแย้งกับหลักการพื้นฐานแห่งการปกครองในระบอบประชาธิปไตยโดยมีสิทธิร้องขอให้ศาลรัฐธรรมนูญพิจารณาวินิจฉัยได้(มาตรา 47) แต่ในความเป็นจริงทางการเมือง หาก ส.ส. ท่านใดฝ่าฝืนมติของพรรค ย่อมถูกตรวจสอบในด้านพฤติกรรมว่าปฏิบัติตามระเบียบวินัยของพรรคหรือไม่ และโอกาสที่พรรคจะไม่ส่งลงสมัครในการเลือกตั้งสมัยหน้าก็มีสูงยิ่งขึ้น ซึ่งทำให้ ส.ส. เกิดความกลัวและปฏิบัติหน้าที่ราวกับหุ่นยนต์ที่ต้องปฏิบัติตามคำสั่ง
 
ปัญหาที่เกิดขึ้น กลายเป็นประเด็นสำคัญอีกประการหนึ่งในการยกร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ที่ต้องตอบให้ชัดว่า
การบังคับใช้สิทธิในการผลิตหรือนำเข้ายาที่ติดสิทธิบัตร (Compulsory license หรือ CL) ของไทยต่อบริษัทผลิตยาของสหรัฐอเมริกา ในยา 3 รายการ คือ ยาต่อต้านไวรัสเอดส์ 2 รายการ (เอฟฟาไวเรนซ์และคาเลตตรา) และยาป้องกันความรุนแรงของโรคเส้นเลือดอุดตันในหัวใจ (พลาวิกซ์) อีก 1 รายการ เป็นเหตุให้เกิดการโต้แย้งที่ยังไม่ได้ข้อยุติ ด้านรัฐบาลไทยยังคงพยายามเจรจาต่อรองให้บริษัทยาลดราคายาลง เพื่อให้ผู้ป่วยสามารถเข้าถึงยาเหล่านี้ได้มากขึ้น แต่ทางด้านบริษัทยาของสหรัฐฯ ยังคงยืนกรานไม่ยอมลดราคาลง และหาทางกดดันรัฐบาลไทยในหลายด้าน โดยเฉพาะการขู่ว่าจะตัดสิทธิพิเศษทางภาษีศุลกากร (GSP) ในส
ldquo;เสรีภาพที่มากขึ้นทำให้เราแสดงทัศนะต่อเรื่องต่าง ๆ ได้อย่างกว้างขวาง มุมหนึ่งเป็นสิ่งที่ดี เพราะจะช่วยให้เกิดความหลากหลายทางความคิด แต่ในอีกมุมหนึ่งก็เป็นผลร้ายเพราะจะทำให้คนกล้าแสดงทัศนะ ในเรื่องที่ตนแทบจะไม่รู้รายละเอียดเลยrdquo;
ในทางจิตวิทยาเคยมีการสำรวจพบว่า ทรัพย์สินเงินทองกลับไม่ใช่สิ่งยอดปรารถนาของคนทั่วไป แต่เป็นการได้รับการยกย่องนับถือในองค์กรหรือบริษัทที่ตนทำงานอยู่
สะท้อนให้เห็นว่าคนเราทุกคนล้วนต้องการเป็นคนสำคัญและได้รับการชื่นชมจากผู้อื่น อาจกล่าวได้ว่า เป็นธรรมชาติของมนุษย์ที่ต้องการได้รับคำชมเชย เมื่อทำบางสิ่งบางอย่างได้ดี หรือประสบความสำเร็จ อันจะทำให้เขารู้สึกภาคภูมิใจ เกิดความมั่นใจในความสามารถของตนเองและมีกำลังใจที่จะทำสิ่งนั้นต่อไป
ฮั่นโกโจ ปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์ฮั่นของประเทศจีน ที่ได้กล่าวไว้ว่า

จากข่าวคณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบหลักการเกี่ยวกับนโยบายด้านสังคม จำนวน 28 ประเด็น ประเด็นหนึ่งคือ แนวคิดการจัดทำแผนสวัสดิการลูกจ้าง โดยให้มีคณะกรรมการจัดทำแผนสวัสดิการลูกจ้าง ดำเนินการศึกษาจัดทำรายละเอียดการดึงเงินจากกองทุนประกันสังคมมาใช้ในการจัดสวัสดิการเงินกู้ให้ผู้ประกันตน ซึ่งจะมีผลต่อการกระตุ้นเศรษฐกิจฐานล่างในระยะสั้น อีกทั้งเพื่อการตั้ง ldquo;ธนาคารลูกจ้างrdquo; ต่อไปในอนาคต อันจะทำให้เกิดผลดีต่อลูกจ้างผู้ประกันตน 16 ล้านคน
จากสภาวะเศรษฐกิจของประเทศที่ชะลอตัวลง เนื่องจากการบริโภคภาคประชาชนและการลงทุนชะลอตัวลง รัฐบาลจึงต้องแสวงหามาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจมาเพื่อแก้ไขปัญหาทางเศรษฐกิจ มาตรการหนึ่งที่มีการกล่าวถึง คือ โครงการผลิตรถยนต์ประหยัดพลังงานตามมาตรฐานสากล หรือ ldquo;อีโคคาร์rdquo; ซึ่งกระทรวงอุตสาหกรรมเชื่อว่า เป็นโครงการที่สามารถดึงการลงทุนเข้ามาได้ และยังเป็นการกระตุ้นเศรษฐกิจในอีกทางหนึ่ง มารการนี้จึงกำลังจะถูกนำเข้าสู่ที่ประชุมคณะรัฐมนตรีเพื่อหาข้อสรุปในวันที่ 5 มิถุนายนนี้

มีคำถามอยู่ 2 คำถามที่ผมต้องตอบเพื่อน ๆ จากเมืองไทยมากที่สุด นับตั้งแต่มาที่ฮาร์วาร์ด คำถามแรกldquo;อาจารย์ทำอะไรที่ฮาวาร์ดหรือครับ?rdquo;.....ผมเป็นนักวิชาการอาวุโส (Senior Fellow) ของศูนย์ศึกษาธุรกิจและรัฐบาล มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด (Mossavar-Rahmani Center for Business and Government, Kennedy School of Government)