พรรคการเมือง

ในบรรดาอาชีพต่าง ๆ ที่ถูกเหน็บแนบ ดูถูกดูแคลน ไม่ให้ความเชื่อมั่นศรัทธามากที่สุด ปรากฏว่า อาชีพ ldquo;นักการเมืองrdquo; ติดหนึ่งในอาชีพที่มีคนกล่าวถึง ในเชิงเสียดสี เย้ยหยัน ดูถูกดูแคลน มาโดยตลอด

รัฐธรรมนูญปี พ.ศ. 2540 ได้ก่อเกิดผลหลายประการต่อการพัฒนาประชาธิปไตยของประเทศ ทั้งมิติการเป็นตัวแทนของประชาชน ความเท่าเทียม และเสถียรภาพของรัฐบาล ซึ่งมีความสำคัญต่อการพัฒนาประชาธิปไตยของประเทศในระยะยาว

หากจะกล่าวถึงความยิ่งใหญ่และมั่งคั่งของมหาวิทยาลัยระดับโลกดังเช่นฮาร์วาร์ด หลายคนคงคิดถึงฐานเงินสะสมจำนวนมหาศาลกว่า 29.2 พันล้านเหรียญสหรัฐ อาณาบริเวณของมหาวิทยาลัยบนพื้นที่ 380 เอเคอร์ ริมแม่น้ำชาลส์ และสิ่งที่ลืมไม่ได้คือ ความมั่งคั่งด้านขุมทรัพย์ทางปัญญานั่นคือ ห้องสมุดขนาดใหญ่ที่มีหนังสือมากกว่า 15 ล้านเล่ม นับเป็นห้องสมุดที่ใหญ่สุดอันดับหนึ่งในบรรดามหาวิทยาลัยทั่วโลก เป็นอันดับ 2 ของประเทศ และอันดับ 4 ของโลก

ประเด็นสำคัญและถูกจับตามองมากที่สุดในการร่างรัฐธรรมนูญฉบับ ๒๕๕๐ คงหนีไม่พ้นประเด็นที่มาของนายกรัฐมนตรี ซึ่งเป็นประเด็นที่มีความอ่อนไหว เพราะมีความหวั่นเกรงว่าจะมีการสืบทอดอำนาจทางการเมือง ทั้งของฝ่ายทหารที่ทำการรัฐประหารและขั้วอำนาจเก่า ผ่านการเปิดช่องให้นายกมาจากคนนอกได้ หรือการไม่ระบุที่มาของนายกฯ ไว้เลย

ประเด็นการเป็นสมาชิกพรรคการเมืองไม่น้อยกว่า 90 วันก่อนวันรับสมัครรับเลือกตั้ง นับเป็นอีกประเด็นหนึ่งที่อยู่ในความสนใจแก้ไขรัฐธรรมนูญ เนื่องจากที่ผ่านมา การกำหนดกติกาดังกล่าว กลับส่งผลให้ผู้นำพรรคการเมืองบางพรรคใช้เงื่อนไขนี้เป็นอำนาจต่อรองกับ ส.ส.ภายในพรรค ให้ต้องทำตามมติและความเห็นของพรรคทุกอย่าง โดยไม่ให้ ส.ส.คนใดออกนอกแถว และขณะเดียวกัน หาก ส.ส.จะย้ายพรรคก่อนมีการเลือกตั้ง ส.ส.จะต้องรับความเสี่ยงจากการที่รัฐบาลอาจยุบสภา เพราะกฎหมายระบุว่า ต้องจัดให้มีการเลือกตั้งภายใน 45 วัน หรือหากรัฐบาลอยู่ครบวาระ 4 ปี กฎหมายกำหนดว่าต้องจัดให้มีการเลือกตั้งภายใน 60 วัน เท่ากับเป็นการพันธนาการ ส.ส.ที่ไ

สิ่งที่อยู่ในใจของหลายคนในการเลือกผู้แทน คือ เราต้องการให้คนดีและคนที่มีความรู้ความสามารถได้รับการเลือกตั้งเข้าสู่สภา แต่ขณะเดียวกัน เราคงมีคำถามว่า ldquo;จะดึงดูดคนดีและเก่งเข้ามาทำหน้าที่ตัวแทนประชาชนให้มากขึ้นอย่างไรrdquo; เพราะประสบการณ์ที่ผ่านมา แม้เราจะมีรัฐธรรมนูญฉบับที่ประชาชนมีส่วนร่วมมากที่สุด และสะท้อนอำนาจอธิปไตยเป็นของประชาชนได้มากกว่าฉบับอื่น ๆ แต่ปรากฏว่ายังไม่สามารถสกัดกั้นนักการเมืองที่ไม่เหมาะสมเข้ามาบริหารประเทศได้

ถึงแม้ว่า รัฐธรรมนูญฉบับ 2540 พยายามที่จะเปิดโอกาสให้ ส.ส. ที่สังกัดพรรคมีอิสระในการปฏิบัติหน้าที่ โดยเฉพาะการไม่ต้องปฏิบัติตามมติหรือข้อบังคับของพรรคหากขัดหรือแย้งกับหลักการพื้นฐานแห่งการปกครองในระบอบประชาธิปไตยโดยมีสิทธิร้องขอให้ศาลรัฐธรรมนูญพิจารณาวินิจฉัยได้(มาตรา 47) แต่ในความเป็นจริงทางการเมือง หาก ส.ส. ท่านใดฝ่าฝืนมติของพรรค ย่อมถูกตรวจสอบในด้านพฤติกรรมว่าปฏิบัติตามระเบียบวินัยของพรรคหรือไม่ และโอกาสที่พรรคจะไม่ส่งลงสมัครในการเลือกตั้งสมัยหน้าก็มีสูงยิ่งขึ้น ซึ่งทำให้ ส.ส.

เมื่อวันที่ 9 เมษายน 2549 ที่ผ่านมา สำนักเอแบค โพลล์ ได้สำรวจความคิดเห็นของประชาชนในพื้นที่กรุงเทพฯ โดยตั้งคำถามว่า ldquo;หากสามารถเลือกได้ว่าจะให้ใครมาเป็นนายกฯ โดยที่ไม่ปิดกั้นว่าผู้นั้นจะต้องเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรหรือไม่ ประชาชนต้องการใครเข้ามาเป็นนายกฯrdquo; ผลสำรวจที่ได้ คือ ร...ปุระชัย เปี่ยมสมบูรณ์

ขณะที่ทุกฝ่ายกำลังเฝ้าจับตาเฝ้าดูว่าศาลปกครอง ศาลรัฐธรรมนูญ และศาลฎีกา จะมีทางออกและคำวินิจฉัยเกี่ยวกับสถานการณ์บ้านเมืองและการเลือกตั้งที่ผ่านมาว่าจะเป็นอย่างไรนั้น ยังมีอีกประเด็นที่น่าสนใจคือ กรณีที่มีการยื่นให้ศาลปกครองพิจารณาเพื่อเพิกถอนพระราชกฤษฏีกายุบสภา พ.

สถานการณ์ทางการเมืองในปัจจุบันน่าสนใจอย่างยิ่ง โดยเฉพาะการที่ฝ่ายตุลาการ คือ ศาลยุติธรรม ศาลปกครอง และศาลรัฐธรรมนูญ เข้ามามีบทบาทสำคัญในการแก้วิกฤตการณ์ทางการเมืองที่กำลังมีแนวโน้มไปสู่ความรุนแรง